Nhận diện thư giả mạo ngân hàng, hoá đơn trong hộp thư công ty

Cuối tháng, kế toán nhận hàng chục thư hoá đơn điện tử và thông báo biến động số dư. Kẻ gian biết lịch này, nên thư giả thường đến đúng lúc với tiêu đề "hoá đơn điều chỉnh", "tài khoản sắp bị khoá" hay "đối tác đổi số tài khoản nhận tiền". Danh sách kiểm trong bài giúp nhận biết email lừa đảo thường gặp qua người gửi và nội dung thư. Trước đó, nên biết MORA Mail đã chặn sẵn những gì và phần nào bạn vẫn phải tự kiểm.

MORA Mail đã chặn sẵn những gì

Một số lớp bảo vệ tự bật với mọi hộp thư MORA Mail của tổ chức, không cần cài thêm gì.

• Thư nghi là thư rác tự vào mục Thư rác.
• Hình ảnh từ bên ngoài bị ẩn cho tới khi bạn bấm Hiển thị hình ảnh; khi đó MORA tải hộ ảnh nên người gửi không biết địa chỉ mạng của bạn.
• Thư hiển thị trong khung cách ly, mã lệnh nhúng trong thư không chạy được.
• Máy chủ thư MORA từ chối thư có địa chỉ người gửi không khớp hộp thư đã đăng nhập, nên một người trong tổ chức không gửi được thư mang địa chỉ của đồng nghiệp.
• Bật thư cho tên miền là MORA tạo sẵn bản ghi chống giả mạo (SPF, DKIM, DMARC), giúp hộp thư bên nhận phân biệt thư thật của công ty bạn.

Các lớp này giảm rủi ro nhưng không thay được con mắt người đọc. Thư lừa đảo gửi từ một tên miền khác, viết đúng chính tả, trình bày giống thật vẫn có thể vào Hộp thư đến. Phần còn lại là thói quen kiểm của chính bạn.

Danh sách kiểm trước khi bấm, trước khi chuyển tiền

Nhìn người gửi

1. Xem địa chỉ đầy đủ hiện cạnh tên người gửi, không chỉ nhìn tên hiển thị. Tên ghi "Ngân hàng" mà địa chỉ là một hộp thư cá nhân là dấu hiệu đầu tiên. Tên miền thêm bớt một chữ so với tên miền quen cũng vậy.
2. Tìm thư cũ của cùng đơn vị bằng ô Tìm trong thư, so địa chỉ gửi của thư cũ và thư mới.
3. Để ý thư "trả lời" vào một chuỗi trao đổi cũ nhưng địa chỉ gửi đã khác đi một chút.

Đọc nội dung

1. Nghi ngờ trước tiên những thư thúc giục kiểu "trong 24 giờ", "nếu không tài khoản sẽ bị khoá".
2. Yêu cầu đổi số tài khoản nhận tiền qua thư thì luôn gọi lại cho đối tác bằng số điện thoại đã biết từ trước, không dùng số ghi trong thư.
3. Rê chuột lên liên kết để xem địa chỉ thật trước khi bấm. Ngân hàng không yêu cầu nhập mật khẩu hay mã xác nhận giao dịch qua đường dẫn trong thư.
4. Cẩn thận với tệp đính kèm lạ: tệp nén có mật khẩu, tệp .html, tệp chương trình, hoặc tài liệu đòi bật nội dung mới xem được.

Khi đã nghi ngờ

1. Không bấm liên kết, không mở tệp đính kèm.
2. Bấm Báo cáo thư rác (biểu tượng dấu chấm than) trên thanh công cụ để thư rời Hộp thư đến.
3. Mở menu ba chấm của thư, chọn mục Chặn kèm tên người gửi rồi xác nhận. Thư sau này từ địa chỉ đó tự vào Thư rác; bỏ chặn ở Cài đặt › Bộ lọc và địa chỉ bị chặn khi cần.
4. Báo cho kế toán trưởng hoặc người phụ trách CNTT để cả phòng cùng cảnh giác với thư cùng kiểu.

Thư thật bị xếp nhầm vào Thư rác thì mở mục Thư rác, chọn thư và bấm Không phải thư rác. Thư về lại Hộp thư đến.

Lỡ bấm rồi thì làm gì

Nếu đã lỡ nhập mật khẩu tài khoản MORA vào một trang lạ, đổi mật khẩu ngay và báo quản trị viên đăng xuất tài khoản khỏi mọi thiết bị. Nếu đã chuyển tiền theo thư giả, gọi ngay cho ngân hàng của công ty theo số trên thẻ hoặc trên trang chính thức để yêu cầu hỗ trợ.

Lời dặn cho người phụ trách

Nên có ba quy tắc thành văn cho cả phòng. Mọi yêu cầu đổi số tài khoản nhận tiền phải được xác nhận qua điện thoại. Hoá đơn đầu vào chỉ nhận ở một hộp thư dùng chung ketoan@, để thư lạ dễ lộ diện. Kế toán trưởng và thủ quỹ bật xác thực hai lớp; cách áp cho cả công ty có ở bài bắt buộc xác thực hai lớp.